Počatok svitovoї kryzy? Ščo označaje obval rynkiv akcij, valyuty i nafty

Počatok svitovoї kryzy? Ščo označaje obval rynkiv akcij, valyuty i nafty

Vivtorok, 10 bereznya 2020, 18:20 -
suhyoonlee.com
Čy syhnalizujut' ostanni podiї na svitovyx rynkax, ščo treba hotuvatysya do novoї kryzy.

Spalax koronavirusu stav peršym "čornym lebedem" dlya svitovoї ekonomiky. Spočatku Kytaj, a zghodom i ves' svit vidčuly skoročennya VVP, znyžennya dilovoї aktyvnosti, padinnya turyzmu ta problemy z finansamy.

Oseredkom virusu u zaxidnomu sviti stala Italija. Uryadu dovelosya pity na radykal'ni kroky dlya nedopuščennya pošyrennya COVID-19.

Na počatku bereznya pryletiv druhyj "čornyj lebid'", jakyj vidpravyv svitovi rynky u hlybokyj nokdaun. 6 bereznya najbil'šyj naftovyj kartel' na čoli iz Saudivs'koju Aravijeju ne zmih domovytysya z Rosijeju pro znyžennya obsyahiv vydobutku nafty na tli skoročennya popytu.

Pislya nevtišnyx rezul'tativ zustriči ciny na naftu obvalylysya, a razom z nymy — i fondovi rynky.

Čomu Rosija vidmovylasya vid naftovoї uhody? Na jakyx poznačkax zupynyt'sya padinnya rynkiv? Čy distalysya neharazdy u sviti do Ukraїny? Xto i jak borotymet'sya z naslidkamy kryzy?

U̶x̶a̶n̶s̶'̶k̶y̶j̶ Italijs'kyj koronavirus

Svitovi rynky vidreahuvaly na pošyrennya koronavirusu za mežamy Kytaju šče v lyutomu.

Z 24 po 28 lyutoho amerykans'ki indeksy pokazaly najbil'še padinnya z časiv finansovoї kryzy 2008 roku. 27 lyutoho stav najhiršym dnem dlya cyx indeksiv z lyutoho 2018 roku. Jevropejs'ki fondovi rynky til'ky za 28 lyutoho vpaly na 4-5%.

Italija stala oseredkom infekciї u Jevropi. Dali virus pošyryvsya vsima kraїnamy cijeї častyny svitu. Eksperty i Vsesvitnya orhanizacija oxorony zdorovja zahovoryly pro zahrozu pandemiї koronavirusu COVID-19.

Bloomberg sprobuvav sprohnozuvaty možlyvi naslidky dlya svitovoї ekonomiky.

Vin zmodelyuvav čotyry varianty rozvytku podij, zghidno z jakymy svitova ekonomika u 2020 roci može vtratyty 3% VVP abo 2,7 trln dol. Ci cyfry ekvivalentni VVP Velykobrytaniї abo majže dvom VVP Rosiї.

U najhiršomu z čotyryox variantiv prohnozu eksperty ahentstva prohnozujut' recesiju u SŠA, jevrozoni, Japoniї ta upovil'nene zrostannya v Kytaї. Prohnoz maje značnyj stupin' nevyznačenosti, vyznajut' eksperty, ale vkazujut', ščo potočna trajektorija ekonomiky Kytaju vyvodyt' її na zrostannya lyše na 1,2% za pidsumkamy peršoho kvartalu 2020 roku.

 

U nič na 8 bereznya premjer-ministr Italiї Džuzeppe Konte "zakryv na karantyn" 16 mln osib abo 25% naselennya Italiї. Za slovamy Konte, užyti zaxody poklykani obmežyty pošyrennya koronavirusu v Jevropi.

Z 8 bereznya po 3 kvitnya na vїzd i vyїzd budut' zakryti rehion Lombardija iz stolyceju v Milani ta šče 14 provincij.

"My šče poškodujemo". Čomu ciny na naftu vpaly na tretynu

Protyahom ostannix tryox rokiv svitovymy cinamy na naftu keruvav al'jans Rosiї ta OPEK na čoli iz Saudivs'koju Aravijeju. Pošyrennya koronavirusu i znyžennya popytu na naftu pryzvely do padinnya cin na "čorne zoloto". 1 sičnya barel' nafty marky Brent koštuvav 66 dol, a 1 bereznya — troxy bil'še 50 dol.

Naprykinci mynuloho tyžnya kraїny-eksportery zibralysya razom, ščob strymaty ce znyžennya. Na zustriči OPEK+ Saudivs'ka Aravija zaproponuvala skorotyty vydobutok na 1,5 mln bar na dobu, 500 tys bar z jakyx prypadalo b na RF.

Propozycija saudytiv vyhlyadala lohično: za ocinkamy Goldman Sachs ta IHS Markit, čerez epidemiju svitovyj popyt na naftu v peršomu pivričči 2020 roku vpade v serednyomu na 2 mln bar na dobu.

Odnak Rosija šokuvala planetu, vidmovyvšys' vid uhody. Domovytysya ne vdalosya navit' pro prodovžennya čynnoї uhody pro skoročennya vydobutku na 2,1 mln bar do rivnya kincya 2016 roku, koly OPEK i RF vyrišyly pidtrymaty ciny na naftu.

Takym čynom, z 1 kvitnya učasnyky OPEK+ vil'ni vid zobovjazan' i možut' pidvyščuvaty vydobutok nafty na vlasnyj rozsud. Ministry kraїn OPEK i zaxidni analityky pislya zaveršennya zustriči ne pryxovuvaly rozčaruvannya.

"My šče poškodujemo pro syohodnišnij den'", — zajavyv saudivs'kyj ministr enerhetyky Abdulaziz bin Salman.

"Takyj nespodivanyj rozvytok podij ležyt' nabahato nyžče našoho pesymistyčnoho scenariju, vin stvoryt' odnu z najvažčyx cinovyx kryz v istoriї rynku nafty", — skazav analityk Rystar Energy Byornar Tonxauhen.

Zryv novoho skoročennya vydobutku može spryčynyty padinnya cin na naftu nyžče 40 dol, vvažaje analityk DNS Markerts Xel'he Andre Martinsen.

Opytani vydannyam The Bell rosijs'ki analityky, ekonomisty ta učasnyky rynku tež ne bačat' racional'nyx ekonomičnyx pryčyn vyxodu Rosiї z uhody z OPEK. "Ja v lehkomu šoci", — ziznavsya spivvlasnyk naftovoї kompaniї "Lukojl" Leonid Fedun.

Za joho slovamy, rozpad al'jansu bude koštuvaty Rosiї 100-150 mln dol na den' z uraxuvannyam nemynučoho padinnya cin na naftu z 60 dol do 40 dol za bar.

Ozvučeni "40 dol za bar" vyjavylysya optymistyčnym prohnozom. 9 bereznya fjučersy na naftu na aziats'kyx rynkax obvalylysya bil'š niž na 31%. Vartist' nafty marky Brent vpala do 31,02 dol za bar z podal'šoju korekcijeju do 37,2 dol.

Loading...

"Zaraz my їm pokažemo!". Naviščo druh Putina "vystrilyv sobi v nohu"

Holovnym lobistom rozryvu uhody z OPEK stav holova "Rosnyefti" Ihor Syečin. Šče v lyutomu 2019 roku v lysti do prezydenta RF Volodymyra Putina vin nazyvav OPEK+ "zahrozoju rozvytku rosijs'koї promyslovosti".

Na joho dumku, obmežennya vydobutku inšymy kraїnamy vidkryvaje dorohu dlya zbil'šennya častky svitovoho rynku SŠA, a zberežennya vidnosno vysokyx cin pidtrymuje amerykans'kyx vyrobnykiv slancevoї nafty.

"Os' zaraz my їm (amerykancyam. — red.) pokažemo!" — peredaje slova Syečina na zustriči Putina z naftovykamy spivrozmovnyk The Bell.

Na dumku holovy "Rosnyefti", SŠA za potočnoї ciny "aktyvno vkladajut' u svoju slancevu naftu, ale її vydobutok za ciny nyžče 40 dol nedocil'nyj".

Za danymy kompaniї IHS Markit, tak zvana bezzbytkova cina saudivs'koї nafty (breakeven costs), tobto ta, za jakoї vydobutok dopustymo rentabel'nyj, razom z kuvejts'koju naftoju najnyžča u sviti — blyz'ko 17 dol za bar.

V Iraku sobivartist' 20 dol, v Irani — 22 dol, u Venesueli (projekty na suši) — 36 dol, u Velykobrytaniї (Pivnične more) — troxy menše 40 dol, u SŠA (Meksykans'ka zatoka) — 40 dol.

Za rozraxunkamy, bezzbytkova cina nafty dlya novyx projektiv v Rosiї taka: na suši — 42 dol, na mori — 44 dol.

 

Ocinka IHS Markit blyz'ka do ocinky rosijs'koho uryadu, ale troxy zavyščena, rozpovilo RBK džerelo v uryadi RF.

Za joho danymy, najdorožči novi rodovyšča roztašovani v Arktyci i na Dalekomu Sxodi. Z uraxuvannyam pil'h sobivartist' їx rozrobky ocinyujet'sya 50-55 dol za bar.

Dorožčyj, niž v Rosiї, vydobutok nafty v Kazaxstani (46 dol ta 51 dol na suši ta na mori vidpovidno), na suši u SŠA (49 dol), v Azerbajdžani, Indiї ta Kytaї (55-60 dol).

Nastupnoho dnya pislya proval'noї zustriči OPEK+ zjasuvalosya, jak Saudivs'ka Aravija bude vidpovidaty na kryzu. Kraїna znyžuje ciny na svoju naftu do minimumu za 20 rokiv ta aktyvno naroščuje vydobutok, pyše Bloomberg.

Jak stalo vidomo, kraїna ne bačyt' sensu provodyty novu seriju perehovoriv OPEK+ u travni-červni i zbil'šyt' vydobutok na 26% z potočnyx 9,7 mln bar do rekordnyx 12,3 mln bar na den'. Holovna meta — vytisnyty iz svitovyx eksportnyx rynkiv Rosiju. Analityky nazyvajut' ce počatkom masštabnoї cinovoї vijny.

Analityk IHS Markit Rodžer Divan v rozmovi z Bloomberg prypustyv, ščo nafta može opustytysya do minimumu za ostanni 20 rokiv. 20-ričnyj minimum buv zafiksovanyj u 2001 roci — 17,5 dol za bar.

Krašče b 9 bereznya buv vyxidnym u vsyomu sviti

Podiї na rynku nafty poznačylysya na vartosti akcij kompanij. Torhy na N'ju-Jorks'kij birži v SŠA vidkrylysya obvalom: indeks S&P 500 v perši xvylyny torhiv upav na 6,9%, Dow Jones — na 7%.

Čerez rizke padinnya torhy buly prypyneni na 15 xvylyn. Pravylo pro pryzupynennya torhiv pislya padinnya na 7% zastosuvaly vperše z časiv finansovoї kryzy 2008-2009 rokiv.

Pauza v torhax dozvolyla trejderam perevesty podyx. Za pidsumkamy torhovoho dnya v SŠA amerykans'kyj promyslovyj indeks Dow Jones znyzyvsya na 2 013,76 punktu abo 7,79%. Ce joho najbil'še skoročennya za den' z žovtnya 2008 roku.

Indeks S&P 500, jakyj oxoplyuje 500 najbil'šyx kompanij SŠA, vtratyv 225,81 punktu abo 7,6%. Indeks elektronnoї birži Nasdaq znyzyvsya na 624,94 punktu abo 7,92%. Dlya S&P 500 i Nasdaq ce najhiršyj rezul'tat z hrudnya 2008 roku.

Naftohazovi i finansovi korporaciї uvijšly v čyslo kompanij, akciї jakyx vpaly najbil'še.

Jevropejs'ki indeksy takož vidreahuvaly provalom: padinnya brytans'koho FTSE 100 doxodylo do 8,8%, jevropejs'koho Stoxx 600 — do 7%. Ce buly najhirši torhy na birži z časiv hlobal'noї finansovoї kryzy 2008 roku, pyše The Guardian.

Nimec'kyj DAX vtratyv 8%. Fondovyj indeks Italiї vpav šče bil'še — na 12%.

10 bereznya sytuacija normalizuvalasya: Stoxx 600 dodav 2,7%, inši indeksy tež povoli zrostajut'.

Investory masovo tikajut' v zaxysni aktyvy. Prybutkovist' usix vypuskiv amerykans'kyx deržavnyx oblihacij vperše v istoriї vpala nyžče 1%. Ijena zmicnylasya do dolara na 3%.

Peršyj defolt

7 bereznya Livan oholosyv defolt. Rišennya vidklasty pohašennya jevrobondiv na 1,2 mlrd dol, termin jakoho nastaje 9 bereznya, oholosyv premjer-ministr kraїny Xasan Diab.

Vin skazav, ščo ce peršyj vypadok v istoriї kraїny z časiv zdobuttya nezaležnosti v 1943 roci. Za joho slovamy, Livan — kraїna z odnym z najvyščyx borhovyx navantažen' — 170% VVP.

Za danymy ZMI, ekonomika kraїny perebuvaje u važkij kryzi z žovtnya 2019 roku. Za cej čas livans'kyj funt obvalyvsya na 40%.

Jak vvažaje livans'kyj ekspert Šarbel' Kardaxe, defolt vyhlyadaje vypravdanym na tli kryzy: vyplatyvšy taku velyku sumu, kraїna pozbulasya b koštiv na import produktiv xarčuvannya ta likiv.

Jak vidreahuvala Ukraїna

Perši naslidky kryzy vže v Ukraїni. Čerez pošyrennya koronavirusu ta obval cin na naftu rizko znyzylasya vartist' VVP-varantiv i jevrooblihacij Ukraїny.

Za 9 bereznya VVP-varanty podeševšaly na 9,2%, a prybutkovist' jevrobondiv vyrosla na 1-1,1 procentnoho punktu. Za pidsumkamy ponedilka VVP-varanty koštuvaly blyz'ko 81,8% vid nominal'noї vartosti, xoča šče dva tyžni tomu za nyx davaly 107,5% nominalu.

Z momentu ostannyoho lokal'noho maksymumu, dosyahnutoho 2,5 tyžni tomu, stavky jevrooblihacij Ukraїny pidskočyly v serednyomu na 2,6 p. p. Jevrooblihaciї z pohašennyam u 2020 roci teper kotyrujut'sya za stavkoju 4,9% ričnyx, a "najdovši" papery z pohašennyam u 2032 roci — 8,3%.

Ukraїnci vidreahuvaly na paniku tradycijno: pobihly kupuvaty dolary. Kotyruvannya dolara zrosly i na mižbanku, i na hotivkovomu rynku. Nacional'nyj bank zajavyv pro hotovnist' "hasyty požežu" i prodav 250 mln dol.

Ščo dali

Pro "perehrivannya" svitovoї ekonomiky eksperty hovoryat' davno. Akciї kompanij u SŠA i menšoju miroju inšyx kraїn intensyvno rosly popry čyslenni ryzyky. U 2019 roci S&P 500 dodav 28,9%, Dow Jones — 22,3%, NASDAQ Composite — 35,2%.

Poky ščo znyžennya indeksiv na fondovyx rynkax možna oxarakteryzuvaty jak "vedmežyj" trend i "zduttya bul'bašok". Spravžnya finansova kryza spalaxne todi, koly korporaciї ta uryady počnut' masovo ohološuvaty defolty za vyplatamy, biznesy budut' zakryvatysya, riven' bezrobittya zrostatyme, a spožyvannya znyžuvatymet'sya.

Rol' "supermeniv" viz'me na sebe monetarna vlada. Imovirno, centrobanky svitu vdavatymut'sya do tradycijnyx instrumentiv: znyžennya stavok refinansuvannya ta kil'kisnoho pomjakšennya, tobto do "zalyvannya rynkiv" deševymy hrošyma.

Ekonomisty Goldman Sachs očikujut', ščo FRS znyzyt' procentni stavky do rekordno nyz'koho rivnya 2015 roku: na 50 bazysnyx punktiv 17-18 bereznya i šče raz — 28-29 kvitnya.

Jakščo prohnoz spravdyt'sya, stavka stanovytyme 0-0,25%. Takym buv її rozmir z hrudnya 2008 roku do kincya 2015 roku.

Goldman takož očikuje, ščo JeCB znyzyt' stavku na 10 bazysnyx punktiv i vidnovyt' kil'kisne pomjakšennya, Bank Anhliї znyzyt' stavku na 50 bazysnyx punktiv, a Bank Kanady — na 75 bazysnyx punktiv.

Krim toho, FRS planuje rizko zbil'šyty vlyvannya likvidnosti v bankivs'ku systemu. Federal'nyj rezervnyj bank N'ju-Jorka, jakyj keruje balansom FRS, z 10 po 12 bereznya nadast' amerykans'kym bankam do 100 mlrd dol dodatkovyx kredytiv repo.


powered by lun.ua
Pidpyšit'sya na naši povidomlennya!